Een balustrade die tien millimeter te lang is, past niet. Een balustrade die tien millimeter te kort is, laat een kier open die je niet meer weg krijgt. Bij een stalen balustrade begint alles daarom bij het opmeten. Dat klinkt eenvoudiger dan het is, want een balkon of trapgat is bijna nooit zo recht als het lijkt. Hieronder lopen we langs de meetpunten die er in de praktijk toe doen.

Meet nooit op een plek, maar op drie

De klassieke fout is het meten van de dagmaat op een hoogte die toevallig handig is. Bij een betonnen balkon uit de jaren zeventig verschilt de breedte boven en onder vaak vijf tot vijftien millimeter. Bekisting was niet perfect, en na vijftig jaar zetting is dat er niet beter op geworden.

Wij meten daarom altijd op drie hoogtes: onderaan bij de vloer, halverwege en bovenaan. De kleinste maat is leidend voor de lengte van de balustrade, want die moet er hoe dan ook in passen. Het verschil vangen wij op met stelplaten of een afdekkap, niet met wringen.

Dezelfde regel geldt in de lengterichting. Meet links, midden en rechts, en noteer alle drie de waardes. Een tekening met een enkele maat verbergt informatie die je later nodig hebt.

Waterpas en haaks: twee aparte vragen

Een balkonvloer ligt vrijwel nooit waterpas, en dat is met opzet. Voor de afwatering krijgt een balkon een afschot van ongeveer een tot twee procent, oftewel een tot twee centimeter per meter. Als je de balustrade waterpas plaatst, loopt de onderkant zichtbaar uit de pas met de vloer.

De vraag is dus: volgt de balustrade de vloer of blijft de bovenkant waterpas? Bij een kort balkon kiezen wij meestal voor volgen, omdat het beeld dan rustiger is. Bij een lange galerij houden wij de bovenregel waterpas en vangen we het afschot onderaan op, omdat een aflopende leuning over twintig meter er scheef uitziet.

Haaksheid is een tweede vraag. Meet de diagonalen van het balkon: zijn die gelijk, dan is het vlak haaks. Verschillen ze meer dan een centimeter, dan komt er een aangepaste hoek in de balustrade en moet dat op de tekening staan.

Meet de vloer die er straks ligt

Dit is de meetfout met de grootste gevolgen. De wettelijke hoogte van een vloerafscheiding wordt gerekend vanaf de afgewerkte vloer. Wordt er na de montage nog een tegel van vier centimeter of een houten vlonder van zes centimeter gelegd, dan zakt de effectieve hoogte van je balustrade met precies dat bedrag.

Bij een balustrade van honderd centimeter is een vlonder van zes centimeter genoeg om onder de gangbare eis van vierennegentig centimeter te duiken. Vraag dus altijd wat er nog op de vloer komt, ook als de opdrachtgever zegt dat hij het pas volgend jaar doet.

Hetzelfde geldt bij een trapgat of vide waar de vloerafwerking nog moet komen. Noteer de dikte van de dekvloer, de lijmlaag en de afwerking, en tel die bij elkaar op voordat je de hoogte bepaalt.

Obstakels horen in het meetrapport

Een balkon is zelden leeg. Er zit een hemelwaterafvoer in de hoek, er hangt een gevelkolom, er ligt een schotelantenne of er draait een deur naar buiten. Al die zaken bepalen waar staanders wel en niet kunnen staan.

Noteer per obstakel de positie ten opzichte van een vast punt, bijvoorbeeld de linkerhoek, en de afmeting. Een afvoerpijp van tachtig millimeter op 340 millimeter uit de hoek is bruikbare informatie. Een aantekening dat er ergens een pijp zit, is dat niet.

Let ook op wat er onder de vloer zit. In een galerij lopen soms leidingen of wapening vlak onder het oppervlak. Waar wij twijfelen, scannen wij de vloer voordat de ankerplaatsen definitief worden.

Gereedschap dat het verschil maakt

Een rolmaat van vijf meter is voor een balkon prima, maar bij een galerij van dertig meter loopt de fout snel op. Een laserafstandsmeter is daar nauwkeuriger en sneller, en je meet er in je eentje mee. Voor de hoogte gebruiken wij een lange waterpas of een kruislijnlaser.

Fotografeer daarnaast alles. Een reeks foto’s van het balkon, de hoeken, de ondergrond en de bestaande bevestiging bespaart later een ritje. Wij zetten de foto’s bij de maten in het dossier, zodat de tekenaar kan zien wat de meter zag.

En noteer de datum en het weer. Klinkt overdreven, maar bij een houten ondergrond of een oude betonrand die kletsnat is, meet je andere waardes dan op een droge dag.

Zelf meten of laten inmeten?

Voor een eenvoudige binnensituatie, bijvoorbeeld een recht trapgat met een strakke afwerking, kun je prima zelf meten. Wij leveren dan een maatformulier waarop precies staat welke maten wij nodig hebben en op welke punten.

Bij buitenwerk, bij oude betonranden en bij alles waar een ladder of steiger aan te pas komt, meten wij liever zelf in. Niet om moeilijk te doen, maar omdat de verantwoordelijkheid voor de pasvorm dan bij ons ligt. Meet je zelf, dan is een verkeerde maat helaas ook jouw maat.

In beide gevallen geldt: liever een half uur extra op locatie dan een balustrade die op de dag van montage terug de bus in moet.

Lees ook:

• Stalen balustrade op maat
• Stalen balustrade op maat laten maken in Overijssel? Hier moet je op letten
• Veelgestelde Vragen over Stalen Balustrades: Jouw Gids naar de Perfecte Keuze

Tot slot

Opmeten is geen formaliteit maar het fundament onder een balustrade die past en veilig is. Meet op meerdere punten, reken met de vloer die er straks ligt, leg obstakels vast en twijfel liever een keer te vaak. Wil je dat wij komen inmeten? Wij plannen dat kosteloos in binnen ons werkgebied in Overijssel, Gelderland en Flevoland.