Bovenlicht of zijlicht bij een stalen deur: wanneer kies je ervoor?

Een deur van 2,3 meter in een ruimte met een plafond van 2,9 meter laat zestig centimeter muur over boven de deur. Dat stukje bepaalt of je pui af oogt of onaf. Bij stalen deuren op maat is een bovenlicht of een zijlicht daarom geen extraatje maar vaak de keuze die het geheel maakt. In dit artikel wanneer je ervoor kiest en wat het kost.

Stalen deur met bovenlicht

Het bovenlicht: doorlopen tot het plafond

Een bovenlicht is een vast glasvlak boven de deur, in hetzelfde kozijn en met dezelfde roedeverdeling. Het laat de pui doorlopen tot aan het plafond in plaats van te eindigen op standaard deurhoogte.

Wat dat doet met een ruimte is groot. De lijn loopt door, de ruimte oogt hoger, en er komt meer daglicht van de ene kamer naar de andere. In hoge woningen, en dat zijn vrijwel alle vooroorlogse huizen, is het bijna altijd de mooiere oplossing.

Technisch is het bovendien eenvoudig. Het glas zit vast, er is geen beslag nodig en het extra gewicht wordt door het kozijn gedragen en niet door de scharnieren. De meerprijs zit vooral in het staal en het glas zelf.

Het zijlicht: breder maken zonder bredere deur

Een zijlicht is hetzelfde principe naast de deur: een vast vlak dat de opening breder maakt zonder dat je een bredere of tweede deur nodig hebt. Bij een doorgang van anderhalve meter is een deur van negentig plus een zijlicht van zestig centimeter een elegante oplossing.

Het voordeel boven een dubbele deur is praktisch: je hebt geen tweede blad dat je eigenlijk nooit opent, geen grendels in vloer en plafond en minder gewicht aan het kozijn. En je houdt de volledige breedte aan licht.

Het nadeel is dat je nooit de volle breedte open kunt zetten. Moet er ooit een bank of een kast doorheen, dan is een dubbele deur handiger. Bedenk dus welke van de twee je in de praktijk vaker nodig hebt.

Stalen deur met vast zijlicht

De verhoudingen bepalen of het klopt

Een bovenlicht dat te laag is, oogt als een vergeten strookje. Als vuistregel houden wij minimaal dertig centimeter aan; daaronder is het beter om de deur zelf hoger te maken en helemaal geen bovenlicht te nemen.

Bij een zijlicht geldt iets vergelijkbaars. Smaller dan ongeveer dertig centimeter wordt het een reepje in plaats van een vlak. Is er minder ruimte, maak de deur dan breder of laat het zijlicht weg.

De roedeverdeling moet doorlopen. De horizontale lijnen van de deur horen exact door te lopen in het zijlicht, en de deling van het bovenlicht hoort in hetzelfde ritme te vallen. Dat is het verschil tussen één pui en een deur met losse dingen eromheen.

Als deur en bovenlicht samen te hoog worden

In woningen met plafonds van drie meter of hoger kom je bij een pui tot het plafond op forse afmetingen uit. Dat is mooi, maar het brengt een paar aandachtspunten mee.

Het glas moet dikker bij grotere vakken, en dat maakt het geheel zwaarder. Het kozijn moet stijver worden uitgevoerd om over die hoogte niet te gaan vervormen. En het transport en de montage worden bewerkelijker.

Wij lossen dat meestal op met een horizontale kozijnstijl tussen de deur en het bovenlicht, die het geheel verstijft en tegelijk een logische lijn in het beeld geeft. Bij zeer hoge puien werken wij met meerdere gekoppelde elementen die op locatie worden samengesteld.

Stalen kozijn tot aan het plafond

Bouwkundig: wat zit er boven de deur?

Wil je een bestaande doorgang tot het plafond doortrekken, dan moet je weten wat er boven de deur zit. In een niet-dragende wand is dat meestal alleen metselwerk of gipsblokken en is het een kwestie van weghalen.

In een dragende wand zit er een latei boven de opening, en die kun je niet zomaar verwijderen. Dan is een bovenlicht tot het plafond alleen mogelijk als de latei hoger komt te liggen, en dat is constructief werk.

Kijk ook naar leidingen. Boven een deur loopt vaak elektra van de ene naar de andere kamer, en soms zit daar een lichtpunt of een schakelaardoos. Die moeten omgelegd worden voordat je het metselwerk weghaalt.

Wat het kost

Een bovenlicht of zijlicht is per vierkante meter goedkoper dan een deur, omdat er geen beslag, geen scharnieren en geen sluitwerk in zit en er minder afstelwerk is. Je betaalt vooral het staal, het glas en het extra kozijn.

In verhouding is het daarom een van de gunstigste manieren om een pui groter en indrukwekkender te maken. Wie twijfelt tussen een hogere deur en een deur plus bovenlicht, komt bij de tweede vaak op een vergelijkbaar bedrag uit met een beter resultaat.

Wij zetten die varianten graag naast elkaar in de offerte, inclusief de tekening, zodat je ziet wat de verhoudingen doen voordat je kiest.

Lees ook:

Tot slot

Een bovenlicht laat je pui doorlopen tot het plafond en maakt een ruimte hoger en lichter; een zijlicht verbreedt de opening zonder een tweede deurblad. Houd minimaal dertig centimeter aan, laat de roedeverdeling doorlopen en check wat er boven de deur zit voordat je gaat breken. Wij tekenen het graag uit in jouw maten.