Een balkon vol groen is het mooiste wat je met een paar vierkante meter buitenruimte kunt doen. Alleen is een balkon geen tuin: het hangt aan een gevel, het staat in de wind en alles wat je erop zet, hangt uiteindelijk aan of tegen je balkonhekwerk. In dit artikel hoe je je balkon groen maakt zonder je hek te overbelasten en zonder dat er iets naar beneden kan.
Reken eerst even mee met het gewicht
Potgrond weegt droog ongeveer een halve kilo per liter en nat bijna het dubbele. Een balkonbak van tachtig centimeter houdt zo een vijftien liter, dus na een regenbui hangt daar rustig vijftien kilo aan. Vier van die bakken naast elkaar is zestig kilo.
Dat is voor een goed uitgevoerd stalen hek niet direct een probleem, maar het is wel een blijvende belasting die er in de oorspronkelijke berekening niet in zat. Een hek wordt berekend op mensen die ertegenaan leunen, niet op een permanente last aan de buitenzijde.
De vuistregel die wij aanhouden: hang gewicht zo dicht mogelijk bij een staander en verdeel het over meerdere kleine bakken in plaats van één lange zware. En liever aan de binnenzijde dan aan de buitenzijde, want dan werkt het niet als hefboom.
Bakken op de vloer zijn bijna altijd beter
De simpelste oplossing wordt het vaakst overgeslagen: zet je bakken op de vloer tegen het hek aan, in plaats van eraan te hangen. De belasting gaat dan rechtstreeks naar de balkonvloer, die daar wel op is berekend, en er kan niets vallen.
Wil je toch hoogte, gebruik dan een plantenrek of een smalle stellingkast die op de vloer staat. Dat geeft dezelfde groene wand zonder dat er ook maar iets aan het hek hangt. Bij een klein balkon is een verticale opstelling bovendien ruimtebesparend.
Let wel op één ding: een plantenbak of rek van meer dan zestig centimeter hoog binnen een meter van het hek is voor een klein kind een opstapje. Waar kinderen komen, zet je het groen dus tegen de gevel en niet tegen de rand.
Klimplanten langs het hek: mooi, maar met een kanttekening
Een hek dat langzaam dichtgroeit met klimop, klimhortensia of een druif is prachtig. Twee dingen om te weten voordat je begint.
Het eerste is wind. Een begroeid hek is een dicht hek. Waar de wind eerst tussen de spijlen door ging, vangt hij nu een groen vlak van misschien wel vier vierkante meter. Op hoogte is dat een reële extra belasting op staanders en ankers, en anders dan bij een doek kun je het niet even weghalen als er storm komt.
Het tweede is vocht. Beplanting die direct tegen staal groeit, houdt het oppervlak vochtig en houdt blad vast op plekken waar regen het niet wegspoelt. Onder een dichte klimplant zien wij regelmatig corrosie op een verder gaaf hek.
Een goede tussenweg: laat de plant klimmen langs een apart draadframe of een los rek dat een paar centimeter vóór het hek staat. Je krijgt hetzelfde groene beeld, maar het staal blijft luchtig en bereikbaar voor onderhoud.
Wat wind met je planten doet
Op de vierde verdieping is het niet alleen jouw comfort dat lijdt onder de wind, maar ook dat van je planten. Uitdroging is op een balkon de belangrijkste doodsoorzaak, meer nog dan kou: constante luchtstroom trekt vocht uit blad en potgrond veel sneller dan in een tuin.
Kies daarom soorten die daartegen kunnen: lavendel, siergrassen, olijf, rozemarijn, vetplanten en kleinbladige heesters. Grote bladeren zoals hosta of hortensia hebben het op een winderig balkon zwaar.
Grotere potten helpen ook. Hoe meer volume, hoe langer de grond vochtig blijft en hoe stabieler de pot bij een windvlaag. Een smalle hoge pot met een grote plant erin is precies de combinatie die omwaait.
Veilig bevestigen
Wat je ook ophangt, hang het met klembeugels die om het profiel sluiten, met een rubber of kunststof tussenlaag. Boor nooit in een gepoedercoat of verzinkt profiel: elk gat opent de conservering en is een startpunt voor roest, en bij een huurwoning of VvE mag het sowieso niet.
Controleer de bevestiging een paar keer per jaar, en zeker na een storm. Een haak die langzaam is opengebogen of een beugel die is losgetrild, is precies het scenario waarin een bak van vijftien kilo van een balkon valt.
En kijk naar wat eronder ligt. Hang niets aan de buitenzijde boven een stoep, een fietsenstalling of een speelplek. Bij veel VvE-complexen is het ophangen aan de buitenzijde om die reden in het reglement beperkt of verboden.
Meenemen in het ontwerp
Weet je vooraf dat je veel met planten wilt doen, zeg het dan bij de aanvraag. Wij nemen dan een tussenregel op de juiste hoogte mee, verzwaren de staanders op de plek waar de bakken komen of lassen bevestigingsogen in die na het verzinken gewoon meegecoat worden.
Dat kost bij de productie bijna niets en het levert een oplossing op die netter oogt en die is meegerekend in plaats van erbij gegokt. Achteraf een tussenregel toevoegen aan een bestaand hek betekent lassen, en dat betekent opnieuw conserveren.
Ook een optie: een smalle plantenbak die als vaste bak in de constructie is opgenomen, aan de binnenzijde, over de hele breedte. Dat oogt strak, het gewicht zit op de juiste plek en er kan niets vallen.
Lees ook:
- Balkonhekwerk Schoonmaken: Zo Houd Je Jouw Hekwerk Mooi en Veilig
- Top 5 materialen voor balkonhekwerk: Voor- en nadelen
- Wat beïnvloedt de prijs van jouw stalen balkonhekwerk? Factoren en budgettips
Tot slot
Groen op je balkon is prima te combineren met een stalen hek, mits je het gewicht op de vloer of dicht bij een staander houdt, klimplanten langs een los frame laat lopen en nooit in het profiel boort. Denk aan de extra windvang van een begroeid hek en kies soorten die tegen droge wind kunnen. Wij nemen bevestigingspunten graag meteen mee in het ontwerp.