Van alle onderdelen van een poort is de paal het onderdeel waar de meeste problemen ontstaan, en tegelijk het onderdeel waar het minst over wordt nagedacht. Een poortvleugel die na twee jaar scheef hangt, een poort die niet meer sluit, een paal die langzaam wegzakt: het begint vrijwel altijd onder de grond. Bij een stalen poort is de fundering daarom geen bijzaak.
Waarom een poortpaal zwaarder belast wordt dan een hekpaal
Een hekpaal draagt vooral zijn eigen gewicht en wat windbelasting. Een poortpaal draagt daarnaast het volledige gewicht van de vleugel, en dat gewicht hangt op afstand van de paal. Daardoor ontstaat er een enorm kantelmoment: de paal wordt bovenaan naar de vleugel toe getrokken en onderaan de andere kant op geduwd.
Bij een vleugel van twee meter breed en honderd kilo is dat moment vergelijkbaar met een volwassene die met zijn volle gewicht aan de bovenkant van de paal hangt, elke dag opnieuw, en met een schok bij elke keer dat de poort dichtvalt. Daar is een gewone hekpaalfundering niet op berekend.
Hoe diep en hoe breed
De vuistregel die wij hanteren is: de fundering gaat minimaal tot onder de vorstgrens, ongeveer 80 centimeter, en bij een zware of brede vleugel dieper. De diameter is minstens drie keer de paalmaat, en de betonkuip wordt breder naarmate de vleugel langer is.
In de IJsseldelta en de polder, waar veel klei en veen zit, gaan we standaard dieper en breder dan op zandgrond. Een fundering die op zand prima voldoet, kan in veen binnen een jaar kantelen. Daarom kijken we bij de opname eerst wat er in de grond zit.
- minimaal tot onder de vorstgrens, circa 80 centimeter
- diameter minstens drie keer de paalmaat
- in klei en veen dieper en breder dan op zand
- beton volledig laten uitharden voordat de vleugel eraan komt
- mantelbuis voor elektra meteen meestorten
- paalvoet niet in de grond, maar boven het maaiveld
Beton, en dan wachten
Het meest gemaakte fout op de bouw: de poort ophangen voordat het beton is uitgehard. Beton heeft na een dag genoeg sterkte om zichzelf te dragen, maar bij lange na niet genoeg om een kantelmoment op te nemen. Reken op minstens een week, bij koud weer langer.
Wij plannen daarom bij nieuwe funderingen twee momenten in: eerst de palen stellen en storten, en een tot twee weken later de vleugels afhangen en afstellen. Dat is één extra ritje, en het is precies wat het verschil maakt tussen een poort die na tien jaar nog haaks hangt en een die na twee jaar sleept.
Verankeren op bestaande verharding
Ligt er al een betonvloer of een dikke betonnen band, dan kan een poortpaal met een voetplaat en chemische ankers worden bevestigd. Dat is een prima oplossing, mits het beton gewapend, gezond en dik genoeg is. Een klinkerbestrating of stoeptegels zijn dat niet: die liggen los in een zandbed en houden geen kantelmoment.
Bij twijfel maken we ter plaatse van de palen een kleine poer: bestrating eruit, gat graven, storten, en de klinkers er daarna weer netjes omheen. Je ziet er niets van en de fundering klopt wel.
Leg de elektra nu al mee
Wil je de poort nu of later automatiseren, dan moet er stroom naar de palen. Een lege mantelbuis van de meterkast naar beide palen, meegestort in de fundering, kost bij de aanleg een paar tientjes. Achteraf betekent het een sleuf door de oprit graven en de bestrating opnieuw leggen.
Datzelfde geldt voor een intercom, een camera, een brievenbus met belknop of een magneetslot. Leg liever één buis te veel dan één te weinig; het is de goedkoopste verzekering in het hele project.
Wat wij doen
Wij bepalen de fundering op basis van de grondsoort, het gewicht en de lengte van de vleugel en de gekozen aandrijving, en geven een uitzettekening met de exacte paalposities. Je kunt het grondwerk zelf voorbereiden of het door ons laten doen.
Wij maken stalen poorten en inrijpoorten op maat en leveren en plaatsen ze in Overijssel, Gelderland en Flevoland, inclusief fundering en afstelling. Een poort is pas goed als hij na vijf jaar nog net zo sluit als op de opleverdag.
De grondsluiting en de aanslag
Twee onderdelen die in de fundering horen maar vaak worden vergeten: de grondsluiting en de aanslag. De grondsluiting is de pen die je bij een dubbele poort in een huls in de bestrating laat zakken om de eerste vleugel vast te zetten. Die huls moet in beton zitten en op precies de goede plek, want een centimeter ernaast en hij past nooit meer.
De aanslag is het stukje staal dat voorkomt dat de vleugel doorslaat. Zonder aanslag komt de hele stopkracht op de scharnieren terecht, en die slijten daarvan. Bij een dubbele poort zit de aanslag meestal op de middenstijl; bij een enkele poort komt hij op de tegenoverliggende paal.
Zorg bij het uitzetten van de fundering dat beide op de tekening staan, met hun exacte positie. Ze komen namelijk in of tegen het beton, en dat is niet iets wat je een maand later nog even verplaatst. Wij nemen ze standaard mee op de uitzettekening, samen met de paalposities en de mantelbuizen.